Kabel liniyalari — obyektda yong’inning tarqalishining asosiy yo’llaridan biri: PVX, polietilen va rezina qobiqlari yonuvchan, olov kabel yo’nalishi bo’ylab xonadan xonaga o’tadi. Kabelni yong’indan himoya qilish olovning qobiq bo’ylab tarqalishini to’xtatadi va evakuatsiya hamda o’chirish uchun vaqt beradi. Amalda ikki yechim qo’llaniladi: yong’inbardor bo’yoq (ko’piradigan tarkib) va yong’inbardor to’r. Ularning ishlashi va qayerda qo’llash kerakligini ko’rib chiqamiz.

Kabelni yong’indan himoya nega kerak
Vazifa — olovning kabel yuzasi va tutamlar bo’ylab tarqalishiga yo’l qo’ymaslik. Yong’inbardorlik samaradorligi GOST R 53311 va GOST IEC 60332-3-22 (A toifasi) bo’yicha baholanadi. Alohida muhim joy — devor va oraliqlardagi kabel o’tish joylari: ular orqali olov va tutun bo’limlar orasida o’tadi.
Muhim ko’rsatkich — kabelning uzoq muddatli ruxsat etilgan tokini pasaytirish koeffitsiyenti: har qanday qoplama qatlam qo’shadi va u issiqlik uzatishni sezilarli yomonlashtirmasligi kerak. STABITERM ikkala yechimida ham bu koeffitsiyent 0,98 dan kam emas, ya’ni himoya liniyaning tok yukini deyarli kamaytirmaydi.
Yong’inbardor bo’yoq Stabiterm-225
Stabiterm-225 — kabellarni himoya qilish uchun suv asosidagi yong’inbardor tarkib. To’g’ridan-to’g’ri kabel yuzasiga surtiladi; qizdirilganda ko’piradi va yonishni to’xtatuvchi g’ovak issiqlik izolyatsion qatlam hosil qiladi.

Asosiy ko’rsatkichlar (ishlab chiqaruvchi hujjatlariga ko’ra):
- vazifasi: PVX, rezina, polietilen qobiqli yakka kabellar va tutamlar; ichkarida va ochiq atmosferada (UXL, XL);
- rangi kulrang; uchuvchan bo’lmagan moddalar ulushi kamida 65%; zichligi 1,30–1,40 g/sm³;
- quruq qatlam kamida 0,8 mm, sarfi taxminan 1,36 kg/m²; 1–3 qatlamda surtiladi;
- tokni pasaytirish koeffitsiyenti kamida 0,98;
- xizmat muddati: ichkarida kamida 25 yil, ochiq atmosferada kamida 20 yil; seysmik chidamlilik 9 balgacha (MSK-64).
Qo’llash xususiyatlari:
- kabel yuzasini tayyorlash kerak — quruq, toza, chang, moy va shikastlarsiz;
- havosiz purkash, mo’yqalam yoki valik bilan +5…+40 °C va namlik 80% dan oshmaganda surtiladi; qatlamlararo quritish 3–6 soat, to’liq quritish ~24 soat;
- har qanday shaklda yaxlit qoplama beradi — yakka kabellar, murakkab uchastkalar va ochiq maydonlar uchun qulay;
- qoplama yaxlit: ta’mirlash, almashtirish yoki yangi kabel tortishda uni qisman buzib, tiklash kerak.

Yong’inbardor to’r Stabiterm-300
Stabiterm-300 — moslashuvchan kompozit yong’inbardor to’r. Qizdirilganda ko’piradi va kabel atrofida g’ovak issiqlik izolyatsion qatlam hosil qiladi; bir qatlamda o’rnatiladi.

Asosiy ko’rsatkichlar (ishlab chiqaruvchi hujjatlariga ko’ra):
- polotno og’irligi 860 g/m²; samarali qalinligi kamida 1,2 mm; kulrang; rulonlar 1 m × 20 m;
- TR EAES 043/2017 ga mos; GOST R 53311, GOST IEC 60332-3-22, IEC 60331-21 va EN 60332-3-22 bo’yicha sinovdan o’tgan;
- ko’mirlashgan qism uzunligi 1,5 m dan oshmaydi; tokni pasaytirish koeffitsiyenti kamida 0,98;
- xizmat muddati kamida 30 yil; ish harorati −60…+60 °C.
Qo’llash xususiyatlari:
- yuzani tayyorlashni talab qilmaydi; darhol, −25…+60 °C da o’rnatiladi;
- tez o’rnatish va demontaj — klipsalar yoki rux qoplamali sim bilan 40 sm qadamda mahkamlanadi, polotnolar 4±1 sm ustma-ust;
- kabelga erkin kirish: to’r ochiladi, liniya xizmat ko’rsatiladi va joyiga qaytariladi;
- kabellarni almashtirish va tortish — cheklovsiz; to’r ko’p martalik.
Kabel o’tish joylari
Yo’nalishda yechim tutamlar va lotoklar bo’ylab boradi; kabellar devordan o’tganda o’tish joyining ichki zonasi yonmaydigan material bilan zichlanadi. Kabel o’tish joyi — alohida tugun, u trassa himoyasidan alohida loyihalanadi va qabul qilinadi.

Bo’yoq yoki to’r: taqqoslash
- Tok yuki: ikkala yechimda koeffitsiyent kamida 0,98 — deyarli ta’sir qilmaydi.
- Yuzani tayyorlash: bo’yoq uchun kerak; to’r uchun kerak emas.
- Ish sharoiti: bo’yoq — +5…+40 °C, namlik 80% gacha, quritish bir kungacha; to’r — darhol −25…+60 °C da.
- Kirish, ta’mirlash, tortish: bo’yoqda qiyin; to’rda erkin, to’r ko’p martalik.
- Geometriya: bo’yoq — yakka kabellar, murakkab shakllar, ochiq atmosfera, 9 balgacha seysmika; to’r — tutamlar, lotoklar, uzun trassalar.
- Xizmat muddati: bo’yoq — ichkarida 25 yil / tashqarida 20 yil; to’r — 30 yildan.
Qaysi birini tanlash
Stabiterm-225 bo’yog’i yakka kabellar, murakkab geometriya, ochiq maydonlar va seysmik talablar uchun qulay. Stabiterm-300 to’ri uzun trassalar, tutamlar va lotoklar uchun optimal — tez o’rnatish va xizmat uchun erkin kirish muhim bo’lganda. Ko’pincha yechimlar birlashtiriladi, o’tish joylari alohida yopiladi.
STABITERM bilan kabelni yong’indan himoya
STABITERM obyektingiz uchun yechimni tanlaydi — Stabiterm-225 bo’yoq yoki Stabiterm-300 to’r, materiallarni yetkazib beradi va o’rnatadi. Telefon: +998 93 500-09-16, Telegram yoki saytdagi ariza.